سندروم فیتز-هیو-کرتیس یک بیماری نادر است که به دنبال التهاب لگن (PID) ایجاد می‌شود و باعث تورم بافت‌های اطراف کبد می‌گردد. این بیماری گاهی با نام‌های «پری‌هپاتیت گونوکوکی» یا «سندروم پری‌هپاتیت» نیز شناخته می‌شود.
التهاب لگن، عفونتی است که اندام‌های تولیدمثل زنان را درگیر می‌کند و معمولاً ناشی از عفونت‌های مقاربتی مانند کلامیدیا و گونوره است. این التهاب معمولاً رحم، تخمدان‌ها، لوله‌های فالوپ، دهانه رحم یا واژن را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
در برخی موارد، این التهاب به پوشش کبد یا بافت‌های اطراف آن در شکم گسترش می‌یابد و حتی ممکن است به دیافراگم، عضله‌ای که شکم را از قفسه سینه جدا می‌کند، سرایت کند.
علت بروز سندروم فیتز-هیو-کرتیس
بیشتر موارد این سندروم با عفونت‌های کلامیدیا یا گونوره مرتبط هستند، اما علت دقیق ایجاد آن هنوز به طور کامل مشخص نیست. برخی موارد ممکن است به دلیل گسترش عفونت به کبد شروع شوند، در حالی که شواهدی نیز وجود دارد که این بیماری ممکن است نوعی بیماری خودایمنی باشد؛ یعنی سیستم ایمنی بدن به بافت‌های سالم خود حمله می‌کند.
علائم سندروم
از مشخصه‌های اصلی این بیماری، درد ناگهانی و شدید در ناحیه بالای سمت راست شکم، درست زیر دنده‌ها است. همچنین ممکن است درد به شانه و بازوی راست نیز کشیده شود و با حرکت بدتر شود.
علائم دیگر ممکن است شامل تب، لرز، تعریق شبانه، تهوع و استفراغ، سکسکه، سردرد و احساس ناخوشی عمومی باشد. علائم التهاب لگن مانند درد در ناحیه پایین شکم و ترشحات واژینال نیز معمولاً همراه هستند.
چه کسانی در معرض خطر هستند؟
زنان در سنین باروری که به التهاب لگن مبتلا هستند، بیشترین احتمال ابتلا به این سندروم را دارند. نوجوانان نیز به دلیل احتمال بیشتر ابتلا به عفونت‌ها در گروه پرخطر قرار دارند. در موارد بسیار نادر، مردان نیز ممکن است به این بیماری دچار شوند.
روش‌های تشخیص
اگر پزشک به التهاب لگن شک داشته باشد، آزمایش‌هایی برای رد بیماری‌های دیگر با علائم مشابه مانند هپاتیت ویروسی، پانکراتیت، آپاندیسیت و زخم معده انجام می‌دهد. این آزمایش‌ها ممکن است شامل سونوگرافی، عکس‌برداری با اشعه ایکس از قفسه سینه یا شکم و سی‌تی‌اسکن باشد.
پزشک ممکن است لاپاروسکوپی انجام دهد؛ روشی که در آن یک لوله نازک از طریق برشی کوچک وارد شکم می‌شود تا کبد و بافت‌های اطراف آن به طور مستقیم مشاهده شوند.
درمان سندروم فیتز-هیو-کرتیس
درمان معمولاً با مصرف آنتی‌بیوتیک به صورت قرص یا تزریق و همچنین داروهای مسکن انجام می‌شود. اگر درمان عفونت زمینه‌ای باعث کاهش درد نشود، پزشک ممکن است لاپاروسکوپی را برای برداشتن بافت اسکار اطراف کبد انجام دهد. در این روش، با ابزارهای کوچک از طریق برش‌های کوچک، بافت‌های مرده یا چسبندگی‌ها برداشته می‌شوند که این عمل به ندرت انجام می‌شود.
راه‌های پیشگیری
از آنجا که این سندروم با التهاب لگن مرتبط است، بهترین راه پیشگیری، جلوگیری از ابتلا به التهاب لگن است. برای کاهش خطر می‌توانید:
- از کاندوم استفاده کنید و تعداد شرکای جنسی خود را محدود کنید.
- اگر فعال جنسی هستید، به طور منظم برای عفونت‌های مقاربتی آزمایش دهید.
- از شریک جنسی خود بخواهید که آزمایش شود.
- از دوش واژینال خودداری کنید، زیرا ممکن است خطر عفونت‌های واژینال را افزایش دهد.