ساکرال کولپوپکسی نوعی جراحی است که برای ترمیم افتادگی اعضای لگن زنان انجام میشود. این بیماری زمانی رخ میدهد که اعضای لگن مانند واژن و رحم به دلیل ضعف عضلات و رباطهای نگهدارنده، پایینتر آمده یا از دهانه واژن بیرون میزنند.
افتادگی اعضای لگن چیست؟
افتادگی اعضای لگن زمانی اتفاق میافتد که رباطها و عضلات حمایتکننده این اعضا ضعیف شده و باعث میشود اعضا مانند واژن، رحم و دهانه رحم به سمت پایین حرکت کنند و در نهایت برآمدگی در واژن ایجاد شود. این مشکل ممکن است سالها پس از زایمان، یائسگی یا جراحی هیسترکتومی (برداشتن رحم) رخ دهد و عوامل دیگری مانند افزایش سن، اضافه وزن، عوامل ژنتیکی و فشارهای جسمی ناشی از بلند کردن اجسام سنگین نیز در بروز آن موثرند.
علائم افتادگی اعضای لگن
اگر علائم زیر را تجربه کردید، لازم است هرچه سریعتر به پزشک مراجعه کنید:
- برآمدگی یا احساس پر بودن در واژن
- فشار در ناحیه لگن
- عفونتهای مکرر
- مشکلات جنسی مانند درد هنگام رابطه یا اسپاسم عضلانی که مانع رابطه میشود
- مشکلات دفع ادرار و مدفوع مانند بیاختیاری
- یبوست
- خونریزی غیرطبیعی
ساکرال کولپوپکسی چیست؟
ساکرال کولپوپکسی جراحی است که به دو روش باز یا کمتهاجمی انجام میشود و از موثرترین و ایمنترین روشها برای درمان افتادگی اعضای لگن به شمار میرود. در این عمل، بالای عضو افتاده (واژن یا رحم) به رباطهای لگن متصل میشود تا علائمی مانند مشکلات جنسی و دفعی کاهش یابد.
در این روش جراح با استفاده از مش جراحی یا پیوند، واژن یا رحم را به استخوان دنبالچه متصل میکند. پیوندها میتوانند از بافت خود بیمار (اتوگرافت)، بافت اهداکننده انسانی (آلوگرافت)، بافت غیرانسانی (زنوگرافت) یا مواد مصنوعی ساخته شوند.
عمل معمولاً دو تا سه ساعت طول میکشد و تحت بیهوشی عمومی انجام میشود. اگر افتادگی خفیف باشد، ممکن است جراحی بهترین گزینه نباشد و درمانهای غیرجراحی ابتدا امتحان شود. همچنین اگر قصد حفظ رحم را دارید، قبل از جراحی باید سونوگرافی انجام دهید و با پزشک درباره گزینههای حفظ یا برداشتن رحم مشورت کنید.
خطرات ساکرال کولپوپکسی
این جراحی ممکن است با خطراتی مانند خونریزی در اثر آسیب به رگهای خونی، سوراخ شدن مثانه یا رکتوم، درد در ناحیه لگن، مشکلات ادراری و احتمال عدم بهبود کامل افتادگی همراه باشد.
مراقبتهای پس از جراحی
پس از عمل، بیمار تا رفع اثرات بیهوشی در بیمارستان میماند. برای بهبودی بهتر باید موارد زیر رعایت شود:
- تمیز و خشک نگه داشتن محل جراحی
- شستن مکرر دستها قبل از تماس با زخم یا تعویض پانسمان
- استراحت کافی به خصوص در روز اول پس از جراحی به علت خوابآلودگی و گیجی ناشی از بیهوشی
ممکن است تا چند روز پس از جراحی تورم شکم، درد شانه یا درد ناشی از گاز در بدن احساس شود که دوش آب گرم و پیادهروی میتواند به کاهش این ناراحتیها کمک کند. همچنین نوشیدن آب زیاد و مصرف غذاهای کمچرب مانند سوپ مرغ و کراکر توصیه میشود، زیرا غذاهای چرب ممکن است باعث ناراحتی شوند.
روشهای دیگر درمان افتادگی اعضای لگن
اگر افتادگی شدید نباشد، میتوان از روشهای غیرجراحی بهره برد:
تمرینات کف لگن
تمریناتی مانند کگل که عضلات پایین لگن را تقویت میکنند و از افتادگی بیشتر جلوگیری میکنند. این تمرینات را میتوان روزانه چند بار انجام داد و عوارض جانبی ندارند.
وسیله واژینال (پساری)
پساری دستگاهی است که در واژن قرار میگیرد تا از افتادگی بیشتر جلوگیری کند. این وسیله معمولاً از سیلیکون یا لاستیک ساخته شده و اشکال مختلفی مانند حلقه، دیسک یا مکعب دارد. پساریها میتوانند علائم مثانه را کاهش دهند و برای کسانی که میخواهند جراحی را به تعویق بیندازند یا از تمرینات کف لگن استفاده میکنند، مفید هستند.
پساریها ممکن است باعث تحریک مخاط واژن، درد یا مشکلات جنسی شوند. پساریهای مکعبی معمولاً بهتر هستند چون بیمار میتواند خود آن را خارج و تمیز کند. استفاده از روانکننده و کرم هورمونی (برای زنان یائسه که سابقه سرطان ندارند) قبل از گذاشتن پساری توصیه میشود.
در نهایت، مشورت با پزشک برای انتخاب بهترین روش درمان و بررسی سابقه پزشکی بسیار اهمیت دارد.