اگر خانه یا آپارتمان شما قبل از سال 1978 ساخته شده است، احتمال وجود رنگ حاوی سرب در داخل یا خارج آن وجود دارد. این موضوع می‌تواند خطر مسمومیت با سرب را به ویژه برای زنان باردار و کودکان خردسال به همراه داشته باشد.
مشکل رنگ‌های حاوی سرب چیست؟
سرب یک فلز سمی است که در صورت بلعیدن یا استنشاق گرد و غبار حاوی آن، می‌تواند مشکلات جدی سلامتی ایجاد کند. تا سال 1978، استفاده از سرب در رنگ‌های خانگی رایج بود اما پس از آن قوانین فدرال استفاده از آن را محدود کردند. رنگ‌های سربی در صورتی که سالم و بدون ترک خوردگی باشند، خطر چندانی ندارند اما با فرسودگی رنگ، گرد و غبار و تکه‌های رنگ حاوی سرب روی سطوحی مانند چارچوب پنجره‌ها، پیشخوان‌ها، کف و حتی اسباب‌بازی‌ها و لباس کودکان جمع می‌شود و می‌تواند خاک اطراف خانه را نیز آلوده کند.
آیا مسمومیت با سرب فقط برای کودکان خطرناک است؟
مسمومیت با سرب می‌تواند برای هر کسی خطرناک باشد، اما کودکان زیر 6 سال به دلایل مختلف آسیب‌پذیرتر هستند. کودکان خردسال به دلیل عادت به گذاشتن اشیاء در دهان، بیشتر در معرض بلعیدن گرد و غبار یا تکه‌های رنگ حاوی سرب قرار دارند. بدن کودکان بیشتر از بزرگسالان سرب را جذب می‌کند و مغز و سیستم عصبی آن‌ها حساس‌تر است. همچنین، سرب می‌تواند به جنین منتقل شده و باعث زایمان زودرس، وزن کم هنگام تولد و آسیب‌های مغزی شود.
عوارض سلامتی ناشی از قرار گرفتن در معرض سرب
در کودکان، میزان بالای سرب می‌تواند باعث آسیب به مغز و سیستم عصبی، مشکلات کلیوی، اختلالات رفتاری و یادگیری، رشد کند، آسیب عصبی، مشکلات شنوایی، سردرد، و مشکلات مغز استخوان شود. در بزرگسالان، قرار گرفتن در معرض سرب ممکن است باعث کم‌خونی، مشکلات باروری، کاهش شنوایی و بینایی، فشار خون بالا، آسیب کلیه، اختلالات عصبی، مشکلات حافظه و تمرکز و دردهای عضلانی و مفصلی شود.
چگونه بفهمیم خانه ما رنگ سربی دارد؟
هرچند همه خانه‌های قدیمی رنگ سربی ندارند، اما هر چه خانه قدیمی‌تر باشد احتمال وجود رنگ سربی بیشتر است. اگر رنگ سالم و بدون ترک باشد، خطر کمتری دارد اما اگر قصد بازسازی یا فروش دارید، باید از وجود رنگ سربی مطلع شوید. فروشنده یا مالک خانه موظف است خریداران یا مستاجران را از وجود رنگ سربی یا خطرات آن مطلع کند.
روش‌های تست رنگ سربی
سه روش اصلی برای تشخیص رنگ سربی وجود دارد:
- بازرسی رنگ سربی: شناسایی وجود رنگ سربی روی تمام سطوح داخلی و خارجی خانه با استفاده از دستگاه اشعه ایکس پرتابل یا نمونه‌برداری و آزمایش در آزمایشگاه.
- ارزیابی ریسک: بررسی رنگ‌های فرسوده و سطوحی که کودکان ممکن است با آن‌ها تماس داشته باشند، همراه با نمونه‌برداری از گرد و غبار و خاک اطراف خانه. این ارزیابی محل‌های خطر را مشخص کرده و راهکارهای اصلاح را پیشنهاد می‌دهد.
- غربالگری خطر: روشی ساده‌تر و کمتر جامع که برای خانه‌های با ریسک کمتر انجام می‌شود و نمونه‌برداری محدودتری دارد.
آیا می‌توان خودمان خانه را تست کنیم؟
سازمان حفاظت محیط زیست توصیه می‌کند تست‌های سرب توسط بازرس یا ارزیاب معتبر انجام شود. کیت‌های خانگی وجود دارند که با تغییر رنگ مواد شیمیایی وجود سرب را نشان می‌دهند اما دقت کمتری دارند و اطلاعات کاملی ارائه نمی‌دهند. همچنین می‌توانید نمونه رنگ را خودتان جمع‌آوری و به آزمایشگاه ارسال کنید اما نمونه‌برداری حرفه‌ای کامل‌تر است.
اگر رنگ سربی در خانه وجود داشت، چه کنیم؟
در صورت مثبت بودن تست، می‌توانید اقدامات موقتی زیر را انجام دهید:
- فورا تکه‌های رنگ پوسته شده را جمع‌آوری کنید.
- محل‌های بازی کودکان را تمیز نگه دارید.
- اجازه ندهید کودکان سطوح رنگی را بجوند.
- گرد و غبار سطوح مانند چارچوب پنجره را مرتب با آب گرم و اسفنج یا دستمال پاک کنید.
- کفش‌ها را هنگام ورود به خانه دربیاورید تا سرب خاکی وارد نشود.
- اگر مستاجر هستید، نتیجه تست و وضعیت رنگ را به مالک اطلاع دهید.
- تغذیه سالم و متعادل برای کودکان کمک می‌کند جذب سرب کمتر شود.
تعمیر سطوح آسیب‌دیده و کاشت چمن در خاک‌های بدون پوشش می‌تواند خطر را کاهش دهد اما موقتی است. رنگ کردن روی رنگ آسیب‌دیده به تنهایی کافی نیست. برای حذف کامل خطرات، باید از پیمانکاران مجاز حذف رنگ سربی کمک گرفت که با روش‌های ایمن رنگ را حذف یا پوشش می‌دهند و گرد و غبار را کنترل می‌کنند.
برای یافتن پیمانکاران معتبر می‌توانید با مرکز اطلاعات ملی سرب تماس بگیرید.