بلوجپا (با نام علمی گپوتیداسین) یک آنتیبیوتیک تازه است که اخیراً توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برای درمان عفونتهای مثانه ناشی از برخی باکتریها در زنان و دختران بالای 12 سال تأیید شده است. این دارو به شیوهای متفاوت از سایر آنتیبیوتیکها عمل میکند؛ با مسدود کردن توانایی باکتریها در تکثیر DNA، از گسترش عفونت جلوگیری میکند.
عفونتهای مثانه شایعترین نوع عفونت دستگاه ادراری (UTI) هستند که بیش از نیمی از زنان در طول زندگی خود به آن مبتلا میشوند. باکتریها عامل اصلی این عفونتها هستند و به دلیل مقاومت روزافزون باکتریها به آنتیبیوتیکها، درمان آنها دشوارتر شده است. بلوجپا اولین آنتیبیوتیک خوراکی جدید برای درمان UTI در نزدیک به 30 سال اخیر است.
چه کسانی میتوانند از بلوجپا استفاده کنند؟
بلوجپا برای درمان عفونتهای ساده و بدون عارضه مثانه در زنان و دختران بالای 12 سال که حداقل 40 کیلوگرم وزن دارند، تأیید شده است. این دارو برای درمان عفونتهای پیچیده یا عفونت در مردان مورد مطالعه قرار نگرفته است. همچنین، بلوجپا باید فقط برای عفونتهایی استفاده شود که باکتریهای عامل آن به این دارو حساس هستند. باکتریهای قابل درمان با بلوجپا شامل اشریشیا کلی، کلبسیلا پنومونیه، سیتروباکتر فروندی، استافیلوکوکوس ساپروفیتیکوس و انتروکوکوس فکالیس هستند.
نحوه عملکرد بلوجپا
بلوجپا از گروه جدیدی از آنتیبیوتیکها به نام تریازاسنفتیلنها است و به صورت باکتریکش عمل میکند. این دارو با مسدود کردن آنزیمهای نوع II توپویزومراز که برای تکثیر DNA باکتریها ضروری هستند، مانع رشد و تکثیر باکتریها شده و باعث مرگ آنها میشود.
مطالعات بالینی و اثربخشی بلوجپا
اثربخشی بلوجپا در دو مطالعه بالینی بزرگ به نامهای EAGLE-2 و EAGLE-3 با حضور بیش از 3000 زن و دختر بالای 12 سال بررسی شده است. در این مطالعات، بلوجپا با آنتیبیوتیک رایج نیتروفورانتوئین (Macrobid) مقایسه شد. نتایج نشان داد که بلوجپا به همان اندازه یا بهتر از نیتروفورانتوئین در درمان عفونتهای مثانه عمل میکند.
| نتایج | نیتروفورانتوئین | بلوجپا |
|---|---|---|
| موفقیت کلی درمان (پاسخ ترکیبی) | 47% (EAGLE-2) / 44% (EAGLE-3) | 51.8% (EAGLE-2) / 58.9% (EAGLE-3) |
| بهبود علائم (شفای بالینی) | 65.8% (EAGLE-2) / 63.6% (EAGLE-3) | 66.7% (EAGLE-2) / 68.2% (EAGLE-3) |
| کاهش باکتری در ادرار (پاسخ میکروبیولوژیک) | 66.8% (EAGLE-2) / 57.5% (EAGLE-3) | 72.6% (EAGLE-2) / 72.9% (EAGLE-3) |
نحوه مصرف و مدت زمان درمان
بلوجپا به صورت قرص 750 میلیگرمی عرضه میشود و معمولاً دوز 1500 میلیگرم (دو قرص) دو بار در روز به مدت پنج روز تجویز میشود. بهتر است دارو 12 ساعت فاصله و پس از غذا مصرف شود تا عوارض گوارشی کاهش یابد. حتی اگر علائم زودتر بهبود یافت، باید دوره درمان کامل شود تا از مقاومت باکتری جلوگیری شود.
عوارض جانبی شایع و راهکارهای مدیریت آنها
شایعترین عارضه بلوجپا اسهال است که معمولاً در دو روز اول درمان ظاهر میشود و معمولاً خفیف و موقتی است. حالت تهوع، استفراغ، درد شکم، سردرد و سرگیجه نیز ممکن است رخ دهد. مصرف دارو پس از غذا و نوشیدن مایعات فراوان میتواند به کاهش این عوارض کمک کند. همچنین ممکن است عفونت قارچی واژن ایجاد شود که با داروهای ضدقارچ قابل درمان است.
در موارد نادر، بلوجپا ممکن است باعث مشکلات جدی مانند اختلالات ریتم قلب، اسهال شدید ناشی از کلستریدیوم دیفیسیل یا واکنشهای آلرژیک شود که در این صورت باید فوراً به پزشک مراجعه کرد.
دریافت بلوجپا
بلوجپا فقط با نسخه پزشک قابل تهیه است و به صورت داروی بدون نسخه در دسترس نیست.