کیستهای پارااواریان کیسههای پر از مایعی هستند که در نزدیکی تخمدانها رشد میکنند. این کیستها گاهی با کیستهای تخمدان اشتباه گرفته میشوند اما معمولاً علائمی ایجاد نمیکنند.
کیست پارااواریان چیست؟
کیست پارااواریان یک کیسه پر از مایع است که در کنار یا متصل به لولههای فالوپ نزدیک تخمدانها قرار دارد. این کیستها گاهی به نام کیست پاراتوبال یا کیست هیداتید مورگانی نیز شناخته میشوند. معمولاً این کیستها بدون علامت هستند و تنها در زمان جراحی یا بررسی مشکلات دیگر کشف میشوند. بیشتر این کیستها خوشخیم بوده و خودبهخود از بین میروند، اما در موارد نادر ممکن است سرطانی شوند.
اندازه کیستهای پارااواریان معمولاً بین ۰.۵ تا ۲۰ سانتیمتر متغیر است و اگر نزدیک تخمدان باشند، ممکن است شبیه کیست تخمدان به نظر برسند.
علت ایجاد کیست پارااواریان
این کیستها معمولاً ناشی از تغییراتی هستند که قبل از تولد رخ دادهاند. در مراحل ابتدایی رشد جنین، ساختاری به نام مجرای ولفی وجود دارد که در جنینهای مذکر به اندامهای جنسی مردانه تبدیل میشود. در جنینهای مونث، این ساختار به مجرای مولرین تبدیل میشود که رحم، دهانه رحم، لولههای فالوپ و واژن را شکل میدهد. باقیماندههایی از این مجاری ممکن است پس از تولد به کیست پارااواریان تبدیل شوند. برخی کیستها نیز از مجاری مزونفری که به کلیهها مرتبط هستند، منشاء میگیرند.
این کیستها بیشتر در زنان ۳۰ تا ۴۰ ساله دیده میشوند، اما در نوجوانان نیز ممکن است ایجاد شوند که معمولاً اندازه بزرگتری دارند.
علائم کیست پارااواریان
<pاغلب افراد مبتلا به این کیستها هیچ علامتی ندارند و کیست به طور تصادفی در حین بررسی مشکلات دیگر کشف میشود. اما در صورت رشد کیست، ممکن است علائمی مانند:
- احساس فشار
- درد متناوب شکمی
- احساس سنگینی یا پر بودن شکم
- یبوست
- تکرر ادرار
تشخیص کیست پارااواریان
معمولاً پزشک در معاینه فیزیکی و لگنی کیست را تشخیص میدهد و در صورت وجود علائم، آزمایشهایی مانند سونوگرافی شکم یا لگن و تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) را برای بررسی دقیقتر انجام میدهد.
روشهای درمان کیست پارااواریان
از آنجا که بیشتر این کیستها بدون علامت هستند، پزشک ممکن است فقط به نظارت و پیگیری وضعیت کیست اکتفا کند. بهترین روش درمان جراحی است اما به دلیل خطرات جراحی، اگر کیست رشد نکند یا مشکلی ایجاد نکند، ممکن است نیازی به عمل نباشد.
اگر کیست رشد کند یا علائم ایجاد کند، جراحی توصیه میشود که شامل دو روش اصلی است:
- لاپاراسکوپی: جراحی کمتهاجمی با برش کوچک در شکم که معمولاً سریعتر بهبود مییابد.
- لاپاراتومی: جراحی باز با برش بزرگتر در شکم که در موارد خاص انجام میشود.
عوارض احتمالی کیست پارااواریان
گاهی کیستها ممکن است باعث مشکلاتی شوند:
- تورشن (پیچخوردگی): کیست ممکن است روی پایه خود بچرخد که باعث درد شدید، گرفتگی، تب و استفراغ میشود و یک اورژانس پزشکی است زیرا میتواند جریان خون به لوله فالوپ و تخمدان را قطع کند.
- خونریزی: گاهی کیست ممکن است پاره شود و باعث خونریزی داخلی شود.
- پارگی لوله فالوپ: اگر کیست خیلی بزرگ شود یا بچرخد، ممکن است باعث پارگی لوله شود که نادر است.
- سرطان: تغییرات سلولی کیست به ندرت ممکن است سرطانی شود.
- کیستهای بزرگ: کیستهای بزرگ میتوانند به اندامهای دیگر مانند روده، مثانه، کلیهها یا رحم فشار وارد کنند و علائمی مانند یبوست، تورم کلیه و تکرر و درد ادرار ایجاد کنند.
اگر درد یا احساس سنگینی در ناحیه پایین شکم دارید، حتماً با پزشک خود مشورت کنید تا بررسیهای لازم انجام شود.